در جامعهٔ ما، (افغانستان) هنگام بروز علایمی چون گوش درد، گلودرد، اسهال، قبضیت یا مشکلات معده، بسیاری از افراد به ویژه بزرگان خانواده، بدون مراجعه به داکتر، خود اقدام به تداوی میکنند.
این افراد معمولاً از تجربه های گذشته، توصیه های دیگران یا دواهای بدون نسخه استفاده مینمایند.
داکتر هوا احمدی در این زمینه به فرحت نیوز میگوید: «مشکلی که در خانواده ها وجود دارد این است که تداوی خودسرانه را بخشی از تجربهٔ شخصی خود می دانند.
در یک خانه، دوای یک طفل را به طفل دیگر میدهند، در حالی که درد و مشکل شان فرق دارد. حتا دواهایی که مدت ها از آن گذشته، باز هم در خانه استفاده میشود.
این تداوی های خودسرانه نه تنها بیماری را کاهش نمی دهد، بلکه برعکس می تواند باعث افزایش و پیچیده تر شدن بیماری شود.»
همچنین، داکتر صدف سعدی، متخصص داخله، هشدار میدهد: «تداوی خودسرانه در میان بزرگ سالان خانواده ها بهعنوان یک تجربهٔ بزرگ زندگی تلقی میشود.
آنان دواهایی را استفاده میکنند که اصلاً مربوط همان بیماری نمیشود و باور دارند که با تداوی های خانگی میتوانند درد را کاهش دهند، در حالی که این کار نادرست است.
توصیهٔ من به عنوان داکتر داخله این است که هر بیماری دوای مخصوص به خود را دارد و باید از تداوی های خودسرانه جلوگیری شود.»
سلما نوری، یکی از افرادی که تجربهٔ تداوی خودسرانه را داشته، به فرحت نیوز میگوید: «گلودرد داشتم و از دواهای خانگی استفاده کردم. بعد از چند روز دردم چند برابر شد، باز هم همان دواهای خانگی را استفاده کردم تا اینکه حالم بدتر شد. بعد نزد داکتر داخله مراجعه کردم، دوا گرفتم و پس از چند روز بهتر شدم.»
استفادهٔ نادرست از دواهایی مانند آنتی بیوتیک ها بدون تشخیص دقیق، میتواند منجر به مقاومت دوایی شود. این مقاومت نه تنها روند تداوی را در آینده دشوارتر میسازد، بلکه ممکن است به بروز بیماری های پیچیدهتر نیز منجر شود.
با توجه به پیامدهای جدی تداوی خودسرانه، توصیه می شود که افراد در صورت بروز علایم بیماری، به ویژه اگر بیش از دو روز ادامه یابد یا شدت یابد، حتماً به مراکز صحی مراجعه کرده و از مشورهٔ متخصصان استفاده کنند.
آگاهی دهی عمومی و فرهنگ سازی در این زمینه میتواند نقش مهمی در کاهش این پدیده ایفا کند.
پایان
