با این حال میر شاکر یعقوبی، آگاه امور اقتصادی، به فرحت نیوز چنین میگوید: مهاجرت گستردهٔ جوانان یعنی اقتصاد افغانستان آرام آرام نیروی اصلی خود را از دست می دهد.
جوانی که می توانست کار کند، کسب وکار بسازد یا در داخل کشور سرمایه گذاری نماید، کشور را ترک میکند و جای او در داخل خالی می ماند.
شاید پولی که از طریق حواله از بیرون می فرستد، در کوتاه مدت بتواند به خانواده اش کمک کند، اما در درازمدت رشد اقتصادی را کند می سازد.
وی افزود، برای جلوگیری از این وضعیت، این است که جوان احساس کند در داخل کشور هم میتواند کار کند و آینده داشته باشد و زحمتش نتیجه میدهد.
از سوی هم امارت اسلامی باید زمینه های کاری را ایجاد کند تا اقتصاد کشور رشد بیشتری کند و آموزشهای قوی در نظر گرفته شود تا جوان احساس کند که در داخل کشور کار وجود دارد و هیچ گاه بهخاطر کار، فکر بیرون رفتن از افغانستان را نکند.
از سوی دیگر، عمر نیکزاد، آگاه امور اجتماعی، به این باور است، مهاجرت گستردهٔ جوانان یکی از مهم ترین پدیده های اقتصادی در افغانستان، بهخصوص در سال های اخیر است.
این روند میتواند تأثیرات عمیق و چندجانبهای بر آیندهٔ درازمدت کشور بر جا بگذارد. یکی از پیامدهای مهم آن، فرار سرمایهٔ انسانی و منابع بشری است.
جوانان نیروی کار توانمند هستند، ظرفیت بسیار بالایی برای یادگیری و آموزش دارند و میتوانند در بخش های تجارت، صحت، آموزش، تکنیک و سایر عرصه ها برای رشد کشور کار کنند.
وقتی جوانان حضور داشته باشند، ظرفیت تولید داخلی و نوآوری افزایش می یابد؛ اما زمانی که مهاجرت میکنند، تولیدات داخلی و نوآوری از دست میرود.
نوسازی اقتصادی و توسعهٔ پایدار، که امروز دغدغهٔ جهان است، به وسیلهٔ جوانان محقق میشود و آنان میتوانند نقش مهمی در این زمینه داشته باشند.
امید، مهاجر بازگشته از ایران، به فرحت نیوز می گوید: فعلاً در افغانستان مشکلات زیاد است، به ویژه مشکلات اقتصادی، ما به ایران رفتیم به امید اینکه زمینهٔ کار فراهم شود، اما آنجا هم کار نبود؛ لت وکوب میکردند و از کارخانه بیرون میکردند، در نهایت دوباره به افغانستان برگشتیم.
حالا هم در افغانستان میبینیم که برای ما زمینهٔ کار فراهم نمی شود، هر طرف که مراجعه میکنیم، کار نیست و کسی به ما کار نمی دهد.
وی از دولت خواست ک باید به آنها توجه کند؛ باید کارخانه ایجاد شود تا برای مردم زمینهٔ کار فراهم گردد.
ما در ایران اگر ده هزار افغانی هم کار میکردیم و اینجا اگر پنج هزار افغانی هم کار کنیم، فرق نمیکند؛ اینجا وطن ماست.
هدف ما فقط این است که زمینهٔ کار فراهم شود تا بتوانیم برای اولاد و خانوادهٔ خود روزیِ حلال پیدا کنیم، برای ما همین همه چیز است.
این در حالیست که بسیاری از جوانان مهاجرشده می گویند نبود فرصت های شغلی و نداشتن آیندهٔ روشن، آنان را مجبور به ترک وطن کرده است.
کارشناسان تأکید میکنند که برای مهار این وضعیت نگران کننده، لازم است دولت با همکاری نهادهای بینالمللی، برنامه ریزی جدی برای ایجاد اشتغال، ارتقای کیفیت نظام آموزشی و بازگرداندن امید به آینده در میان نسل جوان انجام دهد تا از فرار بیشتر سرمایهٔ انسانی جلوگیری شود.
پایان
